L Şeklinde Salon Yerleşimi: İki Kolu Ayrı Kurmak

L şeklindeki salonlar Türkiye'de genelde iki şeyin sonucu: ya salon ile yemek alanı tek mekân olarak tasarlanmış ya da bir koridor girişi salonun bir köşesini yiyerek odayı büküyor. Sonuç, düz bir dikdörtgende işleyen hiçbir yerleşim şablonunun tutmadığı bir plan.

En sık yapılan hata, L'yi tek bir oda gibi düşünüp mobilyayı köşenin etrafına dizmek. Bu, iki kolu da yarım bırakır: oturma grubu bir kola sığmaz, taşan parça köşede kalır ve kimse o parçaya oturmaz.

İki kolu ayrı ölçün

L salon iki dikdörtgendir. Onları ayrı ayrı ölçmeden hiçbir karar veremezsiniz. Kâğıda L'yi çizin ve dört sayı yazın: uzun kolun eni ve boyu, kısa kolun eni ve boyu.

Bu dört sayı size kolların hangi işlevi taşıyabileceğini doğrudan söylüyor. Bir kolun oturma grubu taşıyabilmesi için eninin en az 3 metre olması gerekiyor; koltuk derinliği (~90 cm), koltuk-sehpa boşluğu (35-45 cm), sehpa (40-60 cm), geçiş (~75 cm) ve TV ünitesi (35-45 cm) alt alta toplandığında 275-315 cm çıkıyor.

Kısa kol 2 metrenin altındaysa orada oturma grubu kurulmaz. Tek başına 90 cm'lik koltuk derinliği ve arkasından geçilecek 75 cm'lik pay zaten 165 cm ediyor; manevra payını ekleyince 2 metre alt sınır hâline geliyor. Bu bir standart değil, hesabın kendisinden çıkan sonuç. 2 metrenin altındaki bir kol ancak dar bir konsol, kitaplık, çalışma masası ya da bir berjer taşır.

Hangi kola ne gelir

Kararı kolların ölçüsü değil, pencereler verir. Işığı en iyi alan kol, günün en çok vakit geçirilen işlevini almalı. Türkiye'deki dairelerde bu genelde balkona açılan kol oluyor ve oraya oturma grubu gitmesi doğru olur.

Kalan kolun işlevi, mutfağın konumuna bağlı. Mutfak kapısı kısa kola açılıyorsa oraya yemek masası gitmeli; masayı mutfaktan uzağa koymak her akşam gereksiz bir yürüyüş üretir. Mutfak uzaktaysa kısa kol daha rahat bir seçim yapabilir: çalışma köşesi, kitaplık ve okuma koltuğu ya da çocuk oyun alanı.

Yemek masası kısa kola gidiyorsa masanın çevresinde sandalye çekmek için gereken payı hesaba katın; masanın kendi ölçüsünden çok daha fazla yer istiyor. Alan hesabının tamamı yemek masası ölçüsü rehberimizde.

Köşe kimsenin oturmadığı yer olmasın

L'nin dönüş noktası, dekorasyonda en kolay boşa harcanan alandır. Refleks olarak oraya bir saksı konur ve iş bitmiş sayılır.

Köşeyi işe koşmanın birkaç yolu var ve seçim, iki kolun işlevine bağlı. Köşe, oturma ile yemek bölgesi arasındaysa oraya bir büfe ya da dar bir konsol gelir; iki bölge de kullanır. Köşe bir duvar dönüşüyse tavana kadar çıkan köşe kitaplığı en verimli çözüm; L'nin dönüşünde kaybolan derinliği geri kazandırıyor. Işık kaynağına yakınsa berjer ve yer lambasından oluşan bir okuma köşesi kuruluyor ve pratikte evin en çok kullanılan noktası hâline geliyor.

Köşeye koymayın: büyük ve kapalı gövdeli tek bir dolap. L'nin dönüşünü kapatan ağır bir kütle, iki kolu birbirinden koparıyor ve salon iki ayrı küçük odaya bölünmüş gibi hissettiriyor.

Köşe koltuk L salona uyar mı?

Adları benziyor ama örtüşmüyorlar. Köşe koltuğu L salonun dönüş noktasına oturtmak, kulağa doğal gelen ama sık sık pişmanlık üreten bir karar.

Sorun şu: köşe koltuğun köşesi, odanın köşesine oturduğunda iki kolu da kısmen kapatıyor. Şezlong tarafı bir kolun geçişini kesiyor, uzun tarafı diğer kolu bloke ediyor. Ayrıca odanın en değerli birleşim noktası, en az oturulan koltuk parçasına ayrılmış oluyor.

Köşe koltuk L salonda çalışır, ama dönüşe değil, bir kolun içine yerleştiğinde. Uzun kolun bir ucuna, iki duvarın oluşturduğu kendi köşesine oturtun; şezlongu odanın dönüşüne değil, kolun kendi içine bakacak şekilde çevirin. Böylece oturma grubu bir kolda toplanır ve diğer kol serbest kalır. Köşe koltuk ile klasik takım arasındaki kararı ayrı bir rehberde ele aldık.

Televizyon: en zor karar

L salonda televizyon iki bölgeden ancak birine düzgün hizmet edebilir. Bunu baştan kabul etmek, sonradan pişman olmaktan iyi.

Televizyonu oturma grubunun tam karşısındaki duvara koyun ve diğer kolu hesaba katmayın. Yemek masasından televizyon izlenecekse bunu yandan, kötü bir açıyla izleyeceksiniz. THX ve SMPTE gibi izleme açısı referansları ekranın karşıdan görülmesini varsayar; 45 derecenin üzerindeki açılarda görüntü kalitesi belirgin şekilde düşer ve LCD panellerde renkler solar.

İki bölgeden de izlemek gerçekten şartsa tek düzgün çözüm dönebilen bir askı aparatı. Kollu, açılıp çevrilebilen duvar askıları televizyonu duvardan 40-50 cm öne çıkarıp döndürebiliyor. Bu, sabit askıya göre daha pahalı ve duvarın sağlam olmasını gerektiriyor; alçıpan duvarda profil bulmadan yapılmamalı.

Üçüncü seçenek, televizyondan vazgeçip oturma grubunu pencereye ya da bir odak noktasına çevirmek. Türkiye'de az tercih ediliyor ama L salonda en rahat yerleşimi bu üretiyor. Ekran boyutu ve mesafe hesabı için TV izleme mesafesi aracımıza, ünite ölçüsü için TV ünitesi rehberimize bakabilirsiniz.

İki kolu birbirine bağlamak

L salonun iki kolu farklı işlev taşıyor ama aynı odada. Görsel bağ kurulmazsa salon, birbirine yapıştırılmış iki odaya benziyor.

Bağı kuran üç şey var. Birincisi zemin: aynı parke, aynı yön, kesintisiz. İki kolda farklı zemin kaplaması kullanmak bölünmeyi kalıcı hâle getiriyor. İkincisi renk paleti: iki kolun ana rengi aynı aileden olmalı, vurgu renkleri farklılaşabilir. Yemek bölgesindeki sandalye kumaşının salondaki kırlentle aynı tonu taşıması, gözün iki bölgeyi bağlaması için yeterli.

Üçüncüsü ve en etkilisi aydınlatma. Tavanda tek bir merkezî avize L salonda hiçbir zaman doğru çalışmaz; dönüşün bir tarafını aydınlatıp diğerini karanlıkta bırakır. Her kolun kendi ana ışığı olmalı: oturma bölgesinde bir avize ya da sarkıt, yemek bölgesinde masanın üstünde ikinci bir sarkıt. İkisi aynı seri ya da aynı malzemeden olduğunda hem bölgeler ayrışıyor hem de oda tek bir tasarım gibi duruyor. Katmanlı aydınlatmayı salon aydınlatması rehberimizde ayrıntılı anlattık.

Halıda ise tersi geçerli: iki bölgeye iki ayrı halı gitmeli. Tek büyük halı L'nin dönüşünde kesilir ve kötü durur.

Geçiş yolunu dönüşten geçirmeyin

L salonun dönüş noktası aynı zamanda odanın trafik düğümü. Antre, mutfak ve balkon arasındaki her yol oradan geçiyor.

O yüzden dönüşte 90 cm'lik net bir geçiş bırakın ve orayı mobilyayla daraltmayın. En sık yapılan hata, köşeye koyulan bir puf ya da saksının bu şeridi 60 cm'ye düşürmesi: kimse bilinçli olarak fark etmiyor ama salon her gün biraz rahatsız hissettiriyor. Payların hangi sırayla esnetilebileceğini geçiş mesafeleri rehberimizde yazdık.

Kısa kol gerçekten küçükse

Bazı L salonlarda ikinci kol yalnızca bir girinti kadar: 150-180 cm derinliğinde bir çıkma. Buraya işlev yüklemeye çalışmak genelde boşa çıkıyor.

Böyle bir girintide en iyi çalışan üç şey var. Tavana kadar çıkan bir kitaplık ya da dolap; girinti zaten kendi nişini oluşturduğu için gömme gibi duruyor. İkincisi, dar bir konsol ve üstünde ayna; girintiyi kapatmadan işlev veriyor. Üçüncüsü, tek bir berjer ve yer lambası; oturulmasa bile odayı tamamlıyor.

Girintiye koymayın: yemek masası (sandalye çekilemiyor), koltuk grubunun bir parçası (gruptan kopuyor) ve hiçbir şey (oda yarım kalıyor).

Kâğıt üzerinde deneyin

L salonda yerleşimi mağazada karar veremezsiniz; kâğıtta karar verip mağazaya ölçüyle gitmeniz gerekiyor.

Milimetrik kâğıda L'yi ölçekli çizin, kapı ve pencereleri işaretleyin, sonra mobilyaları ayrı kâğıtlardan kesip aynı ölçekte üretin. Kestiğiniz parçaları kaydırarak üç dört farklı yerleşim deneyin. Beş dakika sürüyor ve teslimat gününde ortaya çıkan sürprizlerin çoğunu önlüyor.

Yerleşim netleştikten sonra ölçüye uyan modelleri koltuk takımı, köşe koltuk ve kanepe kategorilerimizden filtreleyebilirsiniz. Koltuk ölçüsünü kolun enine göre hesaplamak için koltuk ölçüsü rehberine, salonun geri kalanı için salon dekorasyon rehberimize bakın. Ölçü tutsa bile koltuğun eve girebilmesi ayrı bir mesele; teslimat rehberimizde kapı ve asansör kontrolünü anlattık.